ARTYKUŁ NAUKOWY
Antykoncepcja postkoitalna bez recepty. Analiza etycznych, medycznych i prawnych aspektów dostępności EllaOne
Więcej
Ukryj
1
Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu
Zaznaczeni autorzy mieli równy wkład w przygotowanie tego artykułu
Data publikacji: 26-10-2026
PPM 2026;8(2):34-61
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Debata publiczna dotycząca tematu antykoncepcji postkoitalnej odżyła, gdy na początku 2024 roku Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji, na mocy której produkt leczniczy EllaOne – octan uliprystalu miałby być ponownie dostępny bez recepty dla wszystkich osób, które ukończyły 15. rok życia. W 2017 roku, uzasadniając to względami bezpieczeństwa i obawą o zdrowie kobiet stosujących antykoncepcję awaryjną, ograniczono dostępność produktu EllaOne, zezwalając na jego wydanie wyłącznie z przepisu lekarza. Zwolennicy szerokiej dostępności antykoncepcji postkoitalnej zwracają uwagę na to, że EllaOne jest lekiem bezpiecznym, a efekty niepożądane są stosunkowo rzadkie i nie stanowią zagrożenia dla zdrowia. Ponadto konieczność uzyskania recepty wydłuża czas między stosunkiem a zażyciem leku, co może wpłynąć na obniżenie skuteczności oraz wiąże się z dodatkowymi kosztami. Przeciwnicy zaś powołują się na fakt, że biologiczny efekt octanu uliprystalu na endometrium może uniemożliwić implantację, utożsamiając lek ze środkiem wczesnoporonnym. Dyskurs dotyczący antykoncepcji awaryjnej wymaga przytoczenia zarówno argumentów biologicznych i medycznych, jak również refleksji nad definicją początku życia ludzkiego, nie jest wolny od wpływów ideologicznych, i nieodłącznie wiąże się z silnymi emocjami. Zmiany w regulacjach dotyczących dostępności leku EllaOne stanowią żywy dowód na to, że spór etyczny jest bezpośrednio odzwierciedlony w zmianach prawodawstwa.